Bà Irmeli Halinen – nguyên Giám đốc lớn mạnh Chương trình giáo dục quốc gia (National Curriculum Development) thuộc Uỷ ban giáo dục quốc gia Phần Lan – đã có cuộc bàn bạc với VietNamNet về những việc chẳng thể bỏ lỡ nhất để hoàn thành công đoạn đổi thay theo hướng hiện đại giáo dục tại Phần Lan.

“Quan tâm nhất là ý thức thầy giáo khi triển khai chương trình phổ thông mới”

Giáo viên mong bỏ những việc “không tên”

chương trình phổ thông mới, giáo viên, đổi mới giáo dục
Bà Irmeli Halinen, nguyên Giám đốc lớn mạnh Chương trình giáo dục quốc gia thuộc Uỷ ban giáo dục quốc gia Phần Lan, bàn bạc với VietNamNet sáng ngày 27/8 bên lề triển lãm tranh ảnh về Việt Nam tại Nhà hát Trung tâm Musiikkitalo Mannerheimintie (thủ đô Helsinki, Phần Lan)
Được biết, Phần Lan đã tiến hành đổi thay theo hướng hiện đại giáo dục từ những năm 70 của thế kỷ trước. Chúng tôi rất ý nguyện bà san sớt trong suốt 50 năm qua, Phần Lan đã phải khiến cho những công việc nào được cho là chẳng thể bỏ lỡ để có thể hoàn thành công đoạn đổi thay theo hướng hiện đại giáo dục này?

– Trong cả 1 công đoạn dài đổi thay theo hướng hiện đại, chúng tôi phải nỗ lực rất nhiều. Trong đó, nguyên tố chẳng thể bỏ lỡ nhất là sự thống nhất từ cấp quốc gia đến cấp địa phương, cấp trường trong việc vun đắp giáo trình và hiện thực hóa các vấn đề chúng tôi cho là cần phải đổi thay.

Niềm tin cũng là 1 nguyên tố chẳng thể bỏ lỡ tương đốic – niềm tin của chúng tôi đối với thầy giáo cũng như thầy giáo tin vào chúng tôi. Giáo viên cảm thấy mình được tôn trọng, tin tưởng, đó là động lực lớn giúp họ nỗ lực đổi thay.

Từ niềm tin vun đắp được, chúng tôi tạo ra động lực lớn để thầy giáo dạy học trò 1 cách ý nghĩa hơn, ham thích hơn, vững bền hơn.

chương trình phổ thông mới, giáo viên, đổi mới giáo dục

Bàn ghế luôn thể lợi cho học trò tại Trường Tiểu học Lauttasaari (Thủ đô Helsinki, Phần Lan)

Đó là cả 1 sự tương tác, hỗ trợ tương hỗ giữa hai bên. Chúng tôi tạo điều kiện để thầy giáo tăng tiến có bảo đảm dạy, và thầy giáo tạo điều kiện để tăng tiến có bảo đảm học của học trò.

Ở Việt Nam hiện tại, thầy giáo cũng đang là vấn đề còn rất nhiều cạnh tranh. Do công đoạn lịch sử nên có bảo đảm lực lượng thầy giáo ở Việt Nam không đồng đều. Theo bà, ngoài niềm tin ra thì đâu là cách giúp cho cơ quan điều hành Nhà nước hoặc những người thực hiện đổi thay theo hướng hiện đại có thể ảnh hưởng đến lực lượng này tốt hơn nữa?

– Chúng tôi thường xuyên khuyến khích thầy giáo tăng tiến kỹ thuật. Giáo viên cho dù là dạy ở cấp rẻ cũng đều đạt bằng thạc sĩ. Kết quả là người thầy giáo luôn phải tự đổi thay theo hướng hiện đại, tăng tiến chính mình.

Theo kết quả dò la “The 2013 Teaching and Learning International Survey (TALIS) của OECD, lương nhàng nhàng của thầy giáo Phần Lan là 39.500 USD (15 năm kinh nghiệm) so với mức nhàng nhàng của OECD là 42.700 USD.
Giờ dạy là 673 giờ ở tiểu học (ít hơn khoảng 100 giờ so với mức nhàng nhàng của OECD).
Tuy nhiên, thầy giáo vẫn là nghề được yêu thích hơn nhiều nghề tương đốic ở Phần Lan. “Điều chẳng thể bỏ lỡ là xã hội Phần Lan coi trọng và thẩm định cao nghề giáo” (Andere, 2013).

Võ Xuân Quế, sách “Phần Lan, ngôi sao phương Bắc”, xuất bản lần thứ hai có tu chỉnh, bổ sung, năm 2017

Việc tuyển dụng thầy giáo ở Phần Lan được thực hiện như thế nào để lấy được những người tốt nhất vào lực lượng?

– Ngoài việc xét chọn về mặt tri thức thì nhân cách đạo đức của ứng cử viên cũng cực kỳ chẳng thể bỏ lỡ. Việc ứng cử viên đó có yêu thích, thích hợp với lĩnh vực dạy học hay không là nguyên tố mà chúng tôi xét duyệt sinh viên vào học lĩnh vực sư phạm.

Khi họ đã trở thành thầy giáo rồi thì mức đãi ngộ với họ so với mặt bằng chung xã hội Phần Lan ra sao?

– Quan điểm của chúng tôi là 1 khi đổi thay theo hướng hiện đại hay khiến cho bất cứ điều gì, chúng tôi luôn mời thầy giáo tham dự vào việc hoạch định chính sách, chỉ tiêu. Điều này tạo cho thầy giáo cảm giác họ được kính trọng, họ có trị giá.

Chính vì họ đã tham dự, nên những đổi thay đó rất thích hợp với họ, là quan niệm của họ. Chính sự phối hợp tạo nên trị giá trong công đoạn đổi thay theo hướng hiện đại. Đó là những ưu đãi của chúng tôi với nền giáo dục.

Trong giáo dục, giả thiết như người thầy giáo luôn mời gọi học trò trở thành những học trò hăng hái, thì chúng tôi cũng luôn mời gọi thầy giáo là những người hăng hái tham dự với chúng tôi như những thành phần cùng đổi thay theo hướng hiện đại. Đó là điều cốt lõi.

Được biết, Phần Lan vừa hoàn thành Chương trình giáo dục phổ thông mới từ năm 2015. Bà có thể cho biết Phần Lan đã kiểu dáng tư nhân hóa việc học của học trò ra sao?

– Khi thầy giáo nhận nhiệm vụ, họ xoành xoạch quan tâm việc tư nhân hóa từng học trò để thích hợp với từng phong cách. Đặc biệt, chúng tôi cũng có sự hỗ trợ của các công cụ số hóa.

chương trình phổ thông mới, giáo viên, đổi mới giáo dục

Các lớp học tại Trường Tiểu học Lauttasaari (Thủ đô Helsinki, Phần Lan) được ngăn nhau bằng vách tường cơ động có thể kéo đẩy luôn thể dụng, luôn thể lợi cho việc doanh nghiệp ghép lớp hoặc mở mang diện tích cho những hoạt động chung

Điều chẳng thể bỏ lỡ nhất là thầy giáo trước khi dạy luôn xác định điều gì thích hợp với từng học trò. Họ phải xác định được rõ ràng kế hoạch cần khiến cho là gì thì họ mới vận dụng được đúng công cụ số hóa chẳng thể lãng quên để thực hiện kế hoạch đó.

Ở Việt Nam, khi thực hiện đổi thay theo hướng hiện đại giáo dục thì người dân, phụ huynh còn tâm lý băn khoăn, hồ nghi. Bà có thể giải thích điều này? Niềm tin nên được vun đắp từ cơ sở vật chất nào?

– Đó là cả 1 công đoạn cần phải có thời kì và khiến cho từng bước 1.

Trong công đoạn vun đắp niềm tin, những quan niệm mà thầy giáo đóng góp cho việc thay đổi tích cực giả thiết đúng thì phải được thực hiện, để họ cảm thấy sự đóng góp của minh không bất nghĩa. Từ đó, niềm tin càng được tái bồi đắp cao hơn nữa, mạnh hơn nữa. Đó là công đoạn phải được lặp đi lặp lại từng bước 1.

Sự thay đổi tích cực này cần phải được cho thấy là 1 thành tựu chung, mà thầy giáo cũng là 1 thành phần đóng góp vào thành tựu đó.

Xin cám ơn bà!

Hiện nay Phần Lan có 8 trường đại học giảng giải thầy giáo. Bên cạnh tự quyết định việc tuyển chọn sinh viên, các trường còn tự quyết định chương trình giảng giải của mình, nhằm giảng giải các lực lượng thầy giáo:

– Giáo viên dạy lớp: Dạy đa số các môn của các lớp từ 1-6.

– Giáo viên dạy môn: Dạy 1 hoặc hai ba môn của các lớp từ 7-9 hoặc ở trung học phổ thông (10-12), ở các trường trung cấp và dạy nghề, và ở các lớp thuộc trọng điểm giáo dục dành cho người lớn.

– Giáo viên đặc thù: Gồm thầy giáo dạy đặc thù ở vườn trẻ, mẫu giáo và thầy giáo ở tiểu học để dạy các học trò cần có thêm sự giúp đỡ.

– Giáo viên khuyên nhủ và hướng nghiệp: Nhằm chỉ dẫn và khuyên nhủ cho học trò ở THCS và THPT.

Tất cả các sinh viên lĩnh vực sư phạm (trừ các sinh viên vườn trẻ mẫu giáo) đều phải học chương trình nghiên cứu sư phạm với 35 chứng chỉ. Cùng với việc học lý thuyết, chương trình còn liên kết với tập sự giảng dạy tại các cơ sở vật chất riêng của các trường sư phạm hoặc liên kết nhằm lớn mạnh kỹ năng của các thầy giáo ngày mai.

Việc thực hiện giảng dạy giữ 1 vai trò rất chẳng thể bỏ lỡ, được thực hiện với nhiều lớp, nhiều lứa tuổi học trò ở các quá trình tương đốic nhau. Với chương trình này, các thầy giáo dạy từng môn và thầy giáo dạy nhiều môn có thể hoán chuyển công việc bằng cách chri bổ sung thêm các chứng chỉ mà họ còn thiếu chứ không cần học lại.

Trình độ tay nghề cao của lĩnh vực sư phạm ngoài việc cam đoan cho những người học không chỉ có kỹ thuật tay nghề tốt, khiến cho chủ công việc giảng dạy trong lĩnh vực giáo dục, mà còn giúp họ luôn thể dụng sắm được việc khiến cho tương đốic. Một trong những chứng cứ rõ nhất là đã có nhiều người vốn được giảng giải từ các trường sư phạm đã trở thành bộ trưởng nguồn vốn trong 1 số chính phủ của Phần Lan và khiến cho việc rất tốt, như Jutta Urpilainen, Antti Kalliomakhi hay như cựu tổng thống Phần Lan (1994-2000), Nobel Hòa bình 2008, Martti Ahtisaari vốn là 1 thầy giáo (Sahlberg 2016).

Võ Xuân Quế, sách “Phần Lan, ngôi sao phương Bắc”, xuất bản lần thứ hai có tu chỉnh, bổ sung, năm 2017

“Đổi mới giáo dục cần tầm nhìn dài hạn”

Tham gia cùng đoàn công việc của Bộ GD-ĐT tại Phần Lan, bà Đào Thu Hiền, người sáng lập và điều hành Công ty CP Golden Path Academics Việt Nam (GPA), cho biết:

“Phần Lan là 1 quốc gia đang đi đầu trên cả toàn cầu chứ không phải chỉ ở bản đồ về tư tưởng và triết lý giáo dục. Họ đã vun đắp triết lý giáo dục dựa trên 1 nền móng lớn mạnh tương đối lâu dài, dựa trên nghiên cứu và cả 1 công cuộc cải tổ của Nhà nước từ những năm 70 của thế kỷ trước cho đến nay. Đó là sự lớn mạnh dần dần chứ không phải ngày 1 ngày hai mà có được. Khi quan sát những kết quả họ đạt được, tôi hiểu rằng điều này đòi hỏi 1 sự có sức chị đựng và kiên định của bộ máy giáo dục, từ chính sách, việc đầu tư vào con người cho đến việc thực hiện chương trình, chính sách cải tổ đó.

Sự đổi thay chẳng thể ngay tức thì mà phải dần dần trong vài thập kỷ. Phải có 1 cái nhìn dài hạn trong việc đổi thay về giáo dục.

Tất cả những người tham dự sự nghiệp đổi thay đó phải có sức chị đựng, kiên định trên con tuyến đường của mình, nhưng trước hết phải đề ra được triết lý và kế hoạch rõ ràng”.

Hạ Anhthực hiện


Admin
Author